Sesde Sondag in Paastyd

Sections

Oorsig

Die erediens is ‘n feesviering omdat ook die heidene deel raak van die kerk van Jesus Christus. Hierdie nuus moet uitgeroep word, hard en luid, sodat almal kan hoor hulle is welkom by die Here (Hand 10). Psalm 98 is ‘n oproep tot lofprysing tot God wat groot dade gedoen het sodat ons verlos kon word. Wie hierdie verlossing aanvaar, leef ‘n lewe van liefde soos die Here vra: liefde vir die Here en liefde vir mekaar (Joh. 15). Omdat die gemeente die Here liefhet, voer hulle God se opdragte uit en dien die Here met oorgawe (1 Joh. 5).

Ander tekste

Psalm 98
Sing ’n nuwe lied tot eer van die Here
98 ’n Psalm.
Sing ’n nuwe lied tot eer van die Here,
want Hy het magtige dade gedoen,
deur sy krag en Goddelike mag
het Hy oorwin.
2Die Here het sy oorwinning
bekend gemaak,
aan die nasies het Hy
sy reddingsdade geopenbaar.
3Aan die huis van Israel het Hy sy liefde
en sy trou herbevestig;
die hele wêreld het gesien dat ons God
die oorwinning behaal het.
4Juig tot eer van die Here,
almal op aarde,
wees vrolik, juig en sing!
5Sing tot eer van die Here
met begeleiding van die lier,
speel op die lier en sing.
6Blaas die trompet en die ramshoring,
jubel tot eer van die Here,
die Koning.
7Die see en alles daarin moet druis,
die aarde en alles daarop moet juig,
8die riviere moet hande klap,
die berge moet saam juig
9voor die Here,
want Hy kom om oor die aarde te heers;
Hy sal oor die wêreld heers
met regverdigheid,
oor die volke met billikheid.

1 Johannes 5:1-8

1 Johannes 5:1-12
Liefde en geloof
5 Elkeen wat glo dat Jesus die Christus is, is ’n kind van God; en elkeen wat vir die Vader liefhet, het ook die ander lief wat kinders van die Vader is. 2Hiéraan weet ons dat ons die kinders van God liefhet: wanneer ons God liefhet en sy gebooie onderhou. 3Die liefde vir God bestaan dan daarin dat ons sy gebooie gehoorsaam. Sy gebooie is ook nie moeilik om te gehoorsaam nie, 4want enigeen wat ’n kind van God is, kan die sondige wêreld oorwin. En die oorwinning wat ons oor die wêreld behaal het, is deur ons geloof. 5Wie anders is dit wat die wêreld oorwin as hy wat glo dat Jesus die Seun van God is?

Die getuienis oor Jesus Christus
6Die Een wat deur die water van sy doop en die bloed van sy dood na ons toe gekom het, is Jesus Christus; nie net deur die water nie, maar deur die water én die bloed. Die Gees is die getuie daarvan, en die Gees is die waarheid. 7Daar is dus drie wat getuig 8die Gees en die water en die bloed, en die drie se getuienis stem ooreen. 9Ons aanvaar mense se getuienis, hoeveel te meer die getuienis van God, want dit is God wat getuig, en die getuienis handel oor sy Seun. 10Wie in die Seun van God glo, besit die getuienis in sy hart; wie God nie glo nie, maak Hom tot leuenaar, omdat hy nie die getuienis glo wat God oor sy Seun gelewer het nie. 11En die getuienis behels dít: God het ons die ewige lewe gegee, en dié lewe is deur sy Seun. 12Wie die Seun het, het die lewe; wie nie die Seun van God het nie, het ook nie die lewe nie.

Johannes 15:9-17
Julle moet mekaar liefhê
9“Soos die Vader My liefhet, het Ek julle ook lief. Julle moet in my liefde bly. 10As julle my opdragte uitvoer, sal julle in my liefde bly, net soos Ek die opdragte van my Vader uitvoer en in sy liefde bly.

11“Dit sê Ek vir julle sodat my blydskap in julle kan wees en julle blydskap volkome kan wees. 12Dit is my opdrag: Julle moet mekaar liefhê soos Ek julle liefhet. 13Niemand het groter liefde as dit nie: dat hy sy lewe vir sy vriende aflê. 14Julle is my vriende as julle doen wat Ek julle beveel. 15Ek noem julle nie meer ondergeskiktes nie, want ’n ondergeskikte weet nie wat sy baas doen nie. Nee, Ek noem julle vriende, omdat Ek alles wat Ek van my Vader gehoor het, aan julle bekend gemaak het. 16Julle het My nie uitgekies nie, maar Ek het julle uitgekies en julle aangestel om uit te gaan en vrugte te dra, vrugte wat sal hou. So sal die Vader aan julle gee wat julle ook al in my Naam vra. 17Dit beveel Ek julle: Julle moet mekaar liefhê!”

Sleutelteks

Handelinge 10:44-48

Die Heilige Gees aan heidene
44 Petrus was nog aan die woord, toe die Heilige Gees op almal wat na die toespraak luister, neerdaal.

45 Die gelowiges uit die besnydenis, almal wat saam met Petrus gekom het, was uiters verbaas dat die gawe van die Heilige Gees selfs op die heidene uitgestort is.

46 Hulle het immers gehoor hoe hulle in tale spreek en God loof. Toe sê Petrus:

47 “Niemand kan tog verhinder dat hierdie mense, wat net soos ons die Heilige Gees ontvang het, met water gedoop word nie?”

48 En hy het opdrag gegee dat hulle in die Naam van Jesus Christus gedoop word. Toe het hulle hom gevra om nog ‘n paar dae aan te bly.(2020-vertaling).

Liturgie

Sesde Sondag in Paastyd: ROGATE (“roep”), na aanleiding van Jesaja 48:20b: “Jubel dit uit, maak hierdie aankondiging en laat dit weerklink …”
Indien u gebruik maak van ‘n kers…

Aansteek van Christuskers/Paaskers

Aanvangslied: Lied 488 “Helder skyn U lig vir die nasies vs 1,2,3,4”

Aanvangswoord: (uit Psalm 98)

Seëngroet  

Lied 412 “Jesus Christus lewe vs 1,2”

Wet: Johannes 15
Julle moet mekaar liefhê

Skuldbelydenis: Lied 239 “Jesus rots vir my geslaan 1,2,3,4”

Vryspraak: 1 Johannes 5

Geloofsbelydenis

Loflied: 421 “Die Here Jesus lewe vs 1,2,3”

Epiklese

Skriflesing: Handelinge 10:44-48

Familie-oomblik
Prediking
Gebed
Offergawes

Wegsending: Lied 197 “Wonderbare Koning 1,2”

Seën

Antwoord: Lied 312/313/314/315/ of
F361. Laat Dit So Wees (Amen)
(RUBRIEK: Kersflam – Gebed)
Teks en musiek: Neil Büchner
Kopiereg: © Flam Musiek-Uitgewers

Laat dit so wees, Here, Amen.
of
Vonk 38 (Melodie is Lied 582 “Bly by my Heer”) 
Here, Ons God, As Ons Nou Huis Toe Gaan

1.  Here, ons God, as ons nou huis toe gaan,
of
VONKK 277 – U is die lig wat deur die donker skyn
Teks: Hannes van der Merwe 2014 ©
Melodie: HIGHLAND CATHEDRAL – Uli Rover en Michael Korb
Orrelbegeleiding: Albert Troskie 2014 (Pro Deo)
Musikale verryking 1en 2: Gerrit Jordaan 2014 ©
© Teks, orrelbegeleiding en musikale verrykings: 2014 VONKK-Uitgewers (admin Bybel-Media)
© Melodie: Church Hymnary Trust, Admin SCM-Canterbury Press Ltd. Met toestemming gebruik.

U is die lig wat deur die donker skyn.

God nooi ons uit en ons kom tot rus

Rus

Indien u gebruik maak van ‘n kers…
Aansteek van Christuskers/Paaskers
Noem die naam van betrokke Sondag, byvoorbeeld: “Sing ’n nuwe lied tot eer van die Here …”

Vra ’n lidmaat om vorentoe te kom en die Paaskers aan te steek.

Daarna word gesing. (Moet verkieslik nie sing tydens die aansteek van die kers nie. Dit is nie wenslik om twee liturgiese handelinge gelyktydig te laat plaasvind nie aangesien nie een van die twee dan die nodige aandag kry nie.)

Aanvangslied: Lied 488 “Helder skyn U lig vir die nasies vs 1,2,3,4”

Aanvangswoord: (uit Psalm 98)
V: Julle moet vir die Here ’n nuwe lied sing, want Hy het wonderwerke gedoen.
G: Juig al wat leef, juig tot eer van God.

V: Al die mense op die aarde, julle moet juig vir die Here. Julle moet vir die Here musiek maak met liere, met trompette en met ramshorings.
G: Juig al wat leef, juig tot eer van God.

V: Die see en alles in die see moet raas, ook die wêreld en almal wat in die wêreld woon. Die riviere moet hande klap, en al die berge moet sing.
G: Juig al wat leef, juig tot eer van God. 
of
V: Jesus Christus het uit die dood opgestaan.
G: Nou het ons ’n lewende hoop.

V: God bewaar julle veilig vir die saligheid wat gereed is om aan die einde van die tyd geopenbaar te word.
G: Aan God die Vader van ons Here Jesus Christus kom al die lof toe!

Seëngroet  
Liewe gemeente, die Here groet julle vanoggend met dieselfde belofte wat Hy aan sy dissipels gemaak het: “Vrede laat Ek vir julle na; my vrede gee Ek vir julle.”

Lied 412 “Jesus Christus lewe vs 1,2”

Wet: Johannes 15
Julle moet mekaar liefhê
9“Soos die Vader My liefhet, het Ek julle ook lief. Julle moet in my liefde bly. 10As julle my opdragte uitvoer, sal julle in my liefde bly, net soos Ek die opdragte van my Vader uitvoer en in sy liefde bly.

11“Dit sê Ek vir julle sodat my blydskap in julle kan wees en julle blydskap volkome kan wees. 12Dit is my opdrag: Julle moet mekaar liefhê soos Ek julle liefhet. 13Niemand het groter liefde as dit nie: dat hy sy lewe vir sy vriende aflê. 14Julle is my vriende as julle doen wat Ek julle beveel.

Skuldbelydenis: Lied 239 “Jesus rots vir my geslaan 1,2,3,4”

Vryspraak: 1 Johannes 5
5 Elkeen wat glo dat Jesus die Christus is, is ’n kind van God; en elkeen wat vir die Vader liefhet, het ook die ander lief wat kinders van die Vader is. 2Hiéraan weet ons dat ons die kinders van God liefhet: wanneer ons God liefhet en sy gebooie onderhou. 3Die liefde vir God bestaan dan daarin dat ons sy gebooie gehoorsaam. Sy gebooie is ook nie moeilik om te gehoorsaam nie, 4want enigeen wat ’n kind van God is, kan die sondige wêreld oorwin. En die oorwinning wat ons oor die wêreld behaal het, is deur ons geloof. 5Wie anders is dit wat die wêreld oorwin as hy wat glo dat Jesus die Seun van God is?

Geloofsbelydenis
Ons glo in die God van hoop,
God die Voorsiener wat ons al van die skepping af versorg en vashou.
Ons glo in die God van vrede,
in Jesus Christus wat in nederigheid eerder kniel en voete was
as om te veroordeel en te beskuldig.
Ons glo in die God van vreugde
omdat ons saam met Jesus nou met nuwe lewe
uit die graf die lewe in kan dans.
Ons glo in die God van liefde,
wat nie die dood sou ontsien
om vir ons hierdie groot liefde te bewys nie.
Amen.

Loflied 421 “Die Here Jesus lewe vs 1,2,3”

Liedere

F117. “Loof Hom met die tromme”
(RUBRIEK: Flammikidz uit bestaande bundels – Lof)
Musiek: Tradisioneel
Teks: Verwerk en aangevul deur AP van der Colf
© 1984 AJK
(Opgeneem in Jeugsangbundel I;  Opgeneem op Suid-Afrika se 100 Gunsteling Geestelike Liedere)
(Psalm 150)

Loof Hom met die tromme,
loof Hom met die harp,
Loof Hom met die klinkende simbale.
Alles wat asem het –
loof, loof die Heer!
Alles wat asem het –
loof, loof die Heer!

Prys Hom met jul stemme,
prys Hom uit die hart.
Prys Hom in die hemel en op aarde.
Alles wat asem het –
loof, loof die Heer!
Alles wat asem het –
loof, loof die Heer!

F9. “Ons Redding Kom Van Ons God”
(RUBRIEK:  FLAM Gemeentesang – Lof / Verwondering)
Oorspronklike titel: Salvation belongs to our God
Teks en Musiek: Adrian Howard & Pat Turner
Afrikaanse vertaling: 2005  Faani & Hanneke Engelbrecht
© 1985  Restoration Music, Ltd.

Ons redding kom van ons God
wat heers vanaf Sy hemeltroon.
Hy is die Lam.
Wysheid, heerlikheid, sterkte en mag,
lof, dank en eer net aan Hom.

Refrein:
Hy is die Heer vir ewig en ewig,
En Hy regeer vir ewig en ewig.
Hy is ons Heer vir ewig en ewig.
Amen.

En ons, die verlostes, getuig,
deur Woord en Gees lei Hy ons.
En ons roep dit uit:
Wysheid, heerlikheid, sterkte en mag,
lof, dank en eer net aan Hom.

God praat met ons en ons luister

Epiklese
Almagtige God, ons hemelse Vader, U kom altyd u beloftes na.
Ons dank U dat U u enigste Seun gestuur het toe die tyd daarvoor reg was.
Saam met u hele kerk vier ons sy koms.
Ons verheerlik U, ons genadige Vader,
en u Seun, ons Koning van Sion,
en die Heilige Gees.

Here, U is ons Koning – in die Naam van die Vader bid ons
dat U ons in staat sal stel om hierdie Paastyd reg te vier:
in ons harte, met ons woorde, en deur ons lewe aan U toe te wy.

Stort u oorvloedige seën oor ons uit.
Stel ons in staat om met entoesiasme na u Woord te luister,
om dit te vertrou en in geloof te aanvaar,
sodat ons die vreugde van u Gees kan ervaar
en aan U ons bewondering kan toebring.
Laat ons U dien, die God wat mens geword het, ons Verlosser,
nou hier op aarde, in u kerk,
maar ook vir altyd in u koninkryk.
Amen.
– ’n Gebed van die Morawiese Broeders, 16de eeu

Skriflesing: Handelinge 10:44-48

Familie-oomblik
Prediking

Familie-oomblik

Carolyn Brown lewer ‘n kosbare inset om die teksgedeelte met kinders te hanteer. Sy gebruik die groter konteks…

Acts 10:44-48
This is the tail end of the story of Peter being called in a vision involving lots of food to witness to Cornelius, a Gentile with whom Peter a Jew would not eat.  The whole story, which is very interesting to children, appears in the lectionary on The Fifth Sunday of Easter in Year C.

Today’s text, however, is filled with generalities and summaries related to the story.
This story includes lots of inviting.  Cornelius invited Peter to his house to tell him about Jesus, Peter invited Cornelius to join the followers of Jesus, the Christians invited Cornelius to be baptized and be part of their group, and the new Christians invited Peter to stay with them a while.  Display several printed invitations – maybe a fancy wedding invitation, a e-vite displayed on a laptop, and a paper invitation for a party.  Point out all the ways we invite people without using paper  – verbal invitation to come sit with me, a phone call to come play with me, etc.  What is similar about all invitations is that they reach out to a person to be sure they are included.  To be a good inviter, you need to pay attention to people who need to be included and to people you want to include.  Being a good inviter is one way we love others as Jesus asked us to.  (This conversation could be a children’s time or it could be folded into the “real” sermon.)

Preekriglyn

Die goeie nuus is dat God grense oorsteek – na ons, en deur ons na ander. As die evangelie net vir ‘n sekere groep of volk was, dan was ons verlore en sonder hoop in hierdie wêreld.

Ons is geroep om soos God te wees. Dit is wat ‘n Paasgemeente doen: dit steek godsdienstige grense na alle mense oor.

Oorsteek van grense

Reg van die kerk se begin af sien ons hier in Handelinge hoe die grense oorgesteek word.

Die eerste grense wat oorgesteek was, was Joodse grense: na die Jode van ander nasies wat in Jerusalem vir die Paas- en Pinksterfees was; na die Joodse Raad; na die Grieksprekende gelowiges wat saam met die Hebreeussprekende gelowiges in een gemeente ingesluit is; na die half-Joodse Samaritane, na die Ethiopiese Jood op pad na sy geboorteland.

Alles dra by tot die groei van die kerk.
Maar tog bly die kerk steeds ‘n Joodse verskynsel.
Tot in Handelinge 10 met die werklik dramatiese skuif van die evangelie na heidene, nie-Joodse mense, mens van ‘n ander kultuur en ‘n ander godsdiens.

Die hoofindoena vooraan

Dit is insiggewend dat die Here die hoofindoena van die kerk van Jerusalem, Petrus, kies om die eerste treë te gee op hierdie pad. Hy was ‘n getemperde leier, wat met groot vrymoedigheid en oortuiging opgetree het, van die verkiesing van Mattias af in hoofstuk 1, regdeur al die toesprake op Pinksterdag en tot by die tempeltoespraak na die verlamde man se genesing en die gevolglike verskyning voor die Joodse Raad.

En met die optrede van Stefanus en Filippus in Jerusalem en Samaria, is die tyd ryp vir die volgende skuif. En God gebruik vir Petrus.

Twee hoofstukke in Handelinge (10-11) word gewy aan Petrus se kultuur-en veral godsdiens-bekering wat hierdie skuif begin en motiveer en wat ook tot die bekering en grensoorskryding van die kerk lei.

Daar is drie perspektiewe wat vertel hoe dié bekering moontlik geraak het.

  • Die eerste is hoe God daarin gewerk het.
  • En die tweede is die wyse waarop vooroordele opgehef is.
  • Die derde is die rol wat gasvryheid gespeel het.

Een: God beweeg hemel en aarde om Kornelius te bereik!
Die verhaal begin met ‘n skets van Kornelius wat God dien, maar tog nie ‘n praktiserende Jood geword het nie. In die oë van die Jode was hy dus nog ‘n heiden, van ‘n ander geloof of godsdiens.

Maar dit is juis hierdie heiden, hierdie man wat nie net van ‘n ander kultuur en ‘n ander etnisiteit is nie, maar boonop ook nog van ‘n ander godsdiensoortuiging is, wat deur die evangelie bereik word.

Hoe wonderlik dat ons hier leer dat God nie partydig is nie. God tref nie onderskeid nie. Die mens se uiterlike voorkoms of uiterlike sosiale of godsdienstige verbintenis speel nie vir God ‘n rol nie, want God meet nie volgens menslike standaarde nie. God is Iemand wat veel meer geïnteresseerd is in mense se houding teenoor Hom. God verwag van die mens eerbiedige respek vir Hom en gehoorsaamheid aan sy wil. Daarom geniet Kornelius God se guns en seën.

En dit is wat ‘n mens sien in die lewe van Kornelius, die kaptein in die Italiaanse regiment, wat só gelewe het en daarom God se guns en seën geniet het. Om die waarheid te sê, God het hemel en aarde beweeg om aan hierdie eerbiedige man sy genade in Jesus te gee:

  • ‘n Engel van God word gestuur om ‘n persoonlike woord aan hom te spreek,
  • Petrus kry ‘n visioen (3 keer) om hom oor te haal om Kornelius se vriende te ontvang,
  • en onder die preek van Petrus bars die hemel oop om die genade van die Heilige Gees in ‘n “Klein Pinkster” oor hulle almal uit te stort. Dis asof God nie kon wag dat Petrus nog klaar praat nie, Hy wou hierdie mens Kornelius en almal rondom hom seën!
  • Anders as met Pinkster, kom die Gees nie sigbaar en hoorbaar deur wind en vuur nie. Die koms van die Gees is egter herkenbaar in die herhaling van die spraakwonder van Pinkster (vers 46) en die lof wat aan God gebring word.

God deurbreek so die vooroordele van die Jode

Ook die nasies

En Hy vestig ‘n nuwe grondbeginsel vir die kerk: “ook die nasies”. Dit is ‘n nuwe konsep vir die Joodse gelowiges. Aan die een kant was dit natuurlik van altyd af God se visie dat die totale skepping en mensdom aan Hom behoort. Maar dit is deurgaans eintlik deur sy mense misverstaan (dink maar net aan die verhaal van Jona).

Maar aan die ander kant is dit nuut vir die Joodse en nou Christelike verstaan van die evangelie. Wat ook beteken dat waar dié deur eenmaal oopgenaam is, dit nooit weer afgeswak mag en kan en sal word nie. Dís die tipe God wat Hy is, en dís die tipe mense wat aan Hom behoort – almal!

En God bevestig sy keuse vir almal deur die gebeurtenis van die “Klein Pinkster”, die uitstorting van die Heilige Gees, sommer sonder seremonie op almal wat daar staan en luister het.

Die boodskap is: God neem uit elke nasie dié mense aan wat Hom vereer (respekteer) en doen wat reg is. Dit is soos Hy is. Dis waarop ons kan reken. Elkeen wat in Hom glo, ontvang vergifnis en word deel van sy familie. God is nie partydig nie.

Twee: God hef vooroordele op
God laat Wie Hy is en Hoe Hy Homself laat ken en Hoe Sý mense in hierdie wêreld lewe nie aan die voorkeure van sy mense of aan die toeval oor nie. Nee God tree beslissend op om die vooroordele juis van die mense in sy geledere te verander en hulle nie te laat opgaan in ‘n eksklusiewe kliekvorming nie.

Dis gevolglik nie net Kornelius wat “tot bekering” kom – as verteenwoordiger van die nasies – nie. Dis ook Petrus – as verteenwoordiger van die kerk! “Waarlik, ek begryp nou eers …”

Wat gebeur met Petrus? Hy belewe ‘n paradigma-verskuiwing. Soos dit telkens vandag ook maar is, is ons minder oop vir mense as wat ons dink. Daarom was daar ‘n duidelike teenkanting teen die inskakeling van gelowiges uit die heidene by die kerk. Maar God laat Hom nie afsit deur die stywe nekke van sy mense nie. Hy breek die persepsies wat ons van mekaar het af en laat egte gemeenskap tot stand kom.

En die belangrike wending (bekering) by Petrus sien ons in sy getuienis dat hy nou begryp dat God só is, dat Hy nie-Jode volledig inlyf in Sý kerk.  Die insig dat volksverbande in die Christelike kerk gerelativeer word, bring bekering!

Nuwe status vir “heidene”

Hierdie toespraak in Kornelius se huis neem dus ook ‘n besondere plek in Handelinge in omdat dit die eerste sogenaamde “heidenprediking” is. Die saak het reeds in beginsel begin aandag geniet toe die Etiopiër tot bekering gekom het (Hand 8:26-40). Dit het egter tot nou geen permanente invloed op die kerk gehad nie.

Hoe belangrik hierdie gebeurtenisse was, blyk uit die verwysing deur Petrus daarna in sy verdediging in Jerusalem (Hand 15:7-9). Dit word ook benadruk dat hierdie keuse nie deur mense gemaak is nie, maar deur God self. Dit gaan dus hier oor ‘n beslissende gebeurtenis in die geskiedenis van die vroeë kerk, naamlik dat die evangelie Jode en Grieke geld.

Ook die besnyde gelowiges, dit wil sê die Joodse Christene, was baie verbaas oor die uitstorting van die Gees en kom tot bekering. Vir die Jode was die besnydenis immers die maatstaf wat bepaal het of ‘n mens ‘n Jood was en dus aan die volk van God behoort het. Laasgenoemde was uiters belangrik aangesien God sy Gees volgens hulle net aan Israel belowe het. Selfs die godvresendes uit die heidendom was dus nie volledig as deel van God se volk gereken nie. Hulle kon dus nie deelneem aan die pasga-maal nie (Eks. 12:44) en kon nie verder as die voorhof van die heidene gekom het nie. Let op, laasgenoemde was nie gereserveer net vir heidene nie, maar is so genoem omdat heidene ook daar toegelaat is.

Die koms van die Gees op hulle het egter die Christene uit die heidendom se status finaal verander. Hulle was nou volwaardig deel van God se familie. Aanvanklik was die Joodse Christene net verbaas oor die toedrag van sake, maar later het hulle God hieroor geprys (11:18). Die belangrikste is egter dat hulle self getuies was daarvan dat God besluit het dat die heil ook vir die heidene bedoel is (11:12). Hulle het naamlik by Kornelius en sy mense van die tekens gehoor (dat hulle die heidene in tale hoor praat en God prys) wat die uitstorting van die Gees op Pinksterdag vergesel het. Dié dat hulle sê dit was “net soos ons?” (vers 47).

Gemeenskaplike bekering

Let ook op: Bekering is Bybelsgesproke nooit net ‘n individuele vertikale bekering nie. Dit dra altyd ‘n gemeenskapskarakter. Die punt is die kerk is ‘n familie en dis die tipe metafoor waarmee ons ook in dié jaar moet werk. En ons het bekering nodig om hieraan gehoorsaam te word.

Dit het ‘n impak oor hoe ons die mense in ons straat beskou / die mense wat by en vir ons werk / die mense saam met wie ons op ons paaie ry / die mense wat oor ons aangestel is / die mense in ons kerkfamilie / die mense in hierdie wye wêreld waaroor God sy genade wil uitstort. God neem uit elke volk en nasie dié mense aan wat Hom respekteer en wat doen wat reg is – ons moet doen wat reg is / ons moet Hom respekteer en eerbiedig.

Drie: God gebruik gasvryheid
Wat baie insiggewend is, is dat God gasvryheid gebruik as die manier waarop die Gees deur die grense kan breek.

En daarmee word dit ‘n model vir die oorsteek van grense – om in gasvryheid mense in te sluit en ook om die grense na hulle gasvryheid oor te steek. So het Jesus immers sy dissipels in Lukas 10 uitgestuur om die gasvryheid van die Jode te geniet en in die proses die evangelie te verkondig. En Jesus self bly 2 dae by die Samaritane in Sigar en geniet hulle gasvryheid en verkondig die evangelie.

Petrus geniet die gasvryheid van Simon, die leerlooier in Joppe, toe die 3 mans hom kom vra om Kornelius in Sesarea te besoek.

Met Petrus se intrek by Kornelius, en die genieting van sy gasvryheid, het dit wat vroeër ongehoord was, nou werklikheid geword het: dat ‘n Jood saam met mense geëet het wat nie Jode was nie. Dat Petrus in die huis van Kornelius gebly het en tafelgemeenskap met hom beoefen het, is ‘n bewys dat hy Kornelius ten volle as Christen beskou en aanvaar het. Só maak Lukas dit bekend dat die bekeerde heidene nie meer as onrein beskou is nie. Niemand het blykbaar ook voorgestel dat Kornelius besny moes word nie.

Gasvryheid raak dus die kanaal waardeur die evangelie beweeg van Jood na heiden en so verder. En dit raak ook die voertuig waardeur die Jode die heidene in ‘n ander lig begin sien, as mense vir wie God lief het en wat die evangelie moet hoor.

Die gedeelte leer ons dus om verby ons aannames en vooroordele te beweeg.

Dit het dramatiese impak op die kerk se bediening:

Die kerk maak die skuif na insluiting van ander kulture

Die verhaal vorm dus deel van ‘n baie belangrike storie van die eerste gemeente in Handelinge, hulle insluiting van nie-Jode, d.w.s. heidene in die gemeente van die Here. Dit het beteken dat die kerk ‘n beslissende skuif na die insluiting van ander kulture gemaak het.

Daar is daarom eintlik nie ‘n manier om die betekenis hiervan te oorskat nie. Met die verblyf van Petrus en die Joodse gelowiges by Kornelius het hulle ‘n gemeenskapsgrens oorgesteek, wat nooit weer terug getrek mag word nie. Die middelmuur van skeiding tussen Jood en heiden is weggeneem.

Dit vervul die beloftes in die Ou Testament – Genesis 12 en Joël 2-3 om maar net twee te noem – dat die nasies ingesluit is in God se plan vir die kerk.

Dit is ook duidelik dat hier ‘n nuwe episode vir die kerk begin: mense wat nie Jode is nie word ingesluit in die kerk en klaarblyklik gaan daar nie van hulle verwag word om in te val by Joodse godsdiensgebruike nie!

Die kerk moet altyd weer sy grense oorsteek

En dit bly iets wat die kerk se wese bepaal.

Reg rondom die Middellandse See het die evangelie na dié gebeure soos ‘n vloedgolf versprei. Rodney Stark en sy span navorsers se werk oor The Rise of Christianity (1997: San Francisco: Harper) vertel hoe hierdie, eintlik obskure groep, van ongeveer 7 000 gelowiges oor drie eeue heen gegroei het tot die dominante geestelike invloed wat die Westerse wêreld in sy diepste wese beïnvloed het. Teen die tyd dat Konstantyn die Christelike kerk tot staatsgodsdiens verklaar het, was 33 miljoen van die 56 miljoen mense in die Ryk geassosieer met Jesus, die Here (Kurios).

En ons moet vir mekaar sê, die kerk se toekoms lê in voortdurende oorsteek van grense.

Vir dieper delf

Vir diegene wat selfs dieper met die geweldige invloed van hierdie teks wil omgaan, die volgende.

Die worsteling met diversiteit is nie ‘n nuwe ding nie. Inteendeel, dit is interessant as ‘n mens terugkyk oor die afgelope 20 eeue, hoedat die geskiedenis van worstel met identiteit homself telkens herhaal.

Die sentrum van die Christelike geloof skuif gedurig. Die Christelike geloof het ‘n herhalende patroon waarvan die hartland gedurig aan’t skuif is (Andrew Walls, The Cross-Cultural process in Christian History; studies in the transmission and appropriation of faith, 2002).

Tydens Jesus se hemelvaart was Jerusalem en Palestina die sentrum van die vroeë kerk. Ná die vervolging in Jerusalem begin (hfst. 7-8), vind die verspreiding van Christene oor die bekende wêreld van daardie tyd plaas. Só skuif die hartland van die Christelike kerk algaande na Klein-Asië, Europa, Rome, en ‘n paar eeue later na Egipte en Noord-Afrika. Dit beweeg oor geografiese, politieke, etniese en godsdienstige grense heen.

Walls beskryf dié proses (2002:32):
“In each case a threatened eclipse of Christianity was averted by its cross-cultural diffusion. Crossing cultural boundaries has been the life blood of historic Christianity. It is also noteworthy that most of the energy for the frontier crossing has come from the periphery rather than from the centre.

Luister verder na Walls (2002:78-79):
There are two dangers. One lies in an instinctive desire to protect our own version of the Christian faith, or even to seek to establish it as the standard, normative one. The other, and perhaps the more seductive in the present condition of Western Christianity, is the postmodern option: to decide that each of the expressions and versions is equally valid and authentic, and that we are therefore each at liberty to enjoy our own in isolation from all the others.

Die patroon van die eerste eeue, is weer op ‘n dramatiese globale skaal aan die afspeel.

Wonderlike voorbeeld uit Afrika

Oorweeg die volgende gegewens (uit Lamin Sanneh: Whose religion is Christianity? Grand Rapids: Eerdmans, 2003).

Teen 1962 verlaat die meeste sendelinge Afrika. In dié stadium is daar in Afrika 60 miljoen Christene en 145 miljoen Moslems.

Toe gebeur die Handelinge 10-proses en die evangelie kry sy vrye loop in Afrika. Tussen 1970 en 1985 is daar gemiddeld 16 500 bekerings per dag in Afrika tot die Christelike geloof… en ‘n leegloop van kerke in die Noorde en Weste.

In 2005 tel Afrika 408 miljoen mense wat met Christus assosieer, 46% van sy bevolking. Moslems tel 355 miljoen, 40% van die Afrika-bevolking.

Dit sê mos vir ons, die kerk se geestelike heil en toekoms lê daarin dat dit voortdurend oor grense gaan.

Die kerk moet sonder ophou strewe om saam met “die ander” aan tafel te gaan sit. Dit is ook waar van die nagmaalstafel. In die breek van brood en die drink van wyn moet dit Jesus se visie op die wêreld gedenk.

Die groter vreugde en bevryding vir die kerk is om saam met ander uit te beweeg na die uitdagings van ons gebroke wêreld. Die Een aan wie alle mag gegee is, kán dit verander. Hy spesialiseer in die doen van die onmoontlike. Kultuur- en godsdienstige grensoorskryding is ‘n hekkie … maar die oorwinning daaroor is ‘n deur tot die lewe en hoop vir die wêreld!

Tot hierdie die gedeelte vir die dieper-delwers.

Die evangelie is vir almal bestem

Ons sluit af.
Die evangelie van Jesus Christus is goeie nuus en dit is vir die hele wêreld bestem.

Die oomblik dat jy dit vir jouself hou en God vir jouself en vir jou eie belang opeis, begin die stadige kanker van geestelike dood intree.

Die oomblik egter dat jy die deure van jou hart en lewe vir ander oopmaak – in navolging van Christus se koms aarde toe – en jy daarmee oor die grense van jou eie lewe, kultuur en belange beweeg, word die liefde en diensbetoon, die gemeenskap en genade, die reg en vrede van God se teenwoordigheid herontdek.

Soos wat dit inspoel in mense se lewe en kultuur en dit omswaai en suiwer, bring dit ongekende nuwe lewe.

Dit is waarvoor ons ons lewe moet gee!

God stuur ons om te leef

Gebed
O Here, wat die dood oorwin het
en tot in alle ewigheid leef,
ons vier vandag sowel die misterie van u reddende liefde
as die majesteit van u opstanding.
– Anoniem

Gees van God, ons dank U
dat U Christus uit die dood opgewek het.
Ons wie se liggame nog sterflik is,
smeek U:
Wek ons op tot nuwe lewe.
– Kate Compston

Offergawes

Wegsending: Lied 197 “Wonderbare Koning 1,2”

Seën
V: Die Here seën julle elkeen vanoggend met ’n troosryke belofte en sê: “Ek gee vir julle die ewige lewe en julle sal tot in ewigheid nie verlore gaan nie. Niemand sal julle uit my hand ruk nie.”

Antwoord: Lied 312/313/314/315/ of
F361. Laat Dit So Wees (Amen)
(RUBRIEK: Kersflam – Gebed)
Teks en musiek: Neil Büchner
Kopiereg: © Flam Musiek-Uitgewers

Laat dit so wees, Here, Amen.
Laat dit so wees, Here, Amen.
Heer, laat ons leef soos U leer
Here, Amen.
Laat dit so wees, Here, Amen.
of
Vonk 38 (Melodie is Lied 582 “Bly by my Heer”) 
Here, Ons God, As Ons Nou Huis Toe Gaan

1. Here, ons God, as ons nou huis toe gaan,
vra ons u seën, waar ons hier voor U staan.
U het u goedheid weer aan ons betoon,
ons saamwees in u Naam met guns bekroon.

2. Ons bid tot U, o Vader, Seun en Gees,
laat ons vir ander ook tot seën wees.
Maak ons getuies van u Naam, o Heer,
dat ook die wêreld U sal dien en eer.

3. U wat in liefde altyd by ons bly,
wees ons tog in ons lief en leed naby.
Sou daar beproewing oor ons pad kom, Heer,
maak ons volhardend in geloof al meer.
of
VONKK 277 – U is die lig wat deur die donker skyn
Teks: Hannes van der Merwe 2014 ©
Melodie: HIGHLAND CATHEDRAL – Uli Rover en Michael Korb
Orrelbegeleiding: Albert Troskie 2014 (Pro Deo)
Musikale verryking 1en 2: Gerrit Jordaan 2014 ©
© Teks, orrelbegeleiding en musikale verrykings: 2014 VONKK-Uitgewers (admin Bybel-Media)
© Melodie: Church Hymnary Trust, Admin SCM-Canterbury Press Ltd. Met toestemming gebruik.

1. U is die lig wat deur die donker skyn.
U is die Een wat duister laat verdwyn.
Skyn in ons harte, dryf die donker uit.
Skyn in ons lewens tot in ewigheid.
Jesus Christus, ons glo in U,
ons buig voor U neer, buig voor U neer.
Jesus Christus, ons God en Heer,
ons bring nou aan U die eer.

2. U is oorwinnaar, U’t die dood verslaan.
U het as Koning uit die graf gegaan.
Breek nou die bande, gooi die boeie neer.
Ons is oorwinnaars saam met U, ons Heer.
Jesus Christus, ons glo in U,
ons buig voor U neer, buig voor U neer.
Jesus Christus, ons God en Heer,
ons bring nou aan U die eer.

3. U is die Bruidegom en ons u Bruid.
U nooi ons vir die bruilofsmaaltyd uit.
Daar klink ons lof, daar klink ons danklied uit.
Ons bly by U tot in ewigheid.

A ministry platform for faith leaders.

© Copyright Bible Media | This site is protected by reCAPTCHA and the Google Privacy Policy and Terms of Service apply.