Eerste Sondag in Koninkrykstyd Drie-eenheidsondag

Sections

Liturgie

Aanvangslied: Lied 167 “Jesus bron van al my vreugde vs 1,2”

Aanvangswoord
Seëngroet 

Sang: Lied 199 “Loof die Here uit die hemel vs 1,2,3”

Wet

Vryspraak: Romeine 5:1-5

Geloofsbelydenis
Gemeente: Lied 175 “Majesteit vs 1″
Gemeente: Lied 436 “Herskep o Gees laat leef o Gees vs 1,2,3”

Epiklese

Skriflesing: Johannes 16:12-15

Familie-oomblik 
Prediking
Gebed
Offergawes

Wegsending: Lied 450 “Vader Seun Heil’ge Gees vs 1,2”

Seën

Antwoord: Lied 312/313/314/315/ of
F361.”Laat Dit So Wees (Amen)”
(RUBRIEK: Kersflam – Gebed)
of
Vonk 38 (Melodie is Lied 582 “Bly by my Heer”)

God nooi ons uit en ons kom tot rus

Rus

Aanvangslied: Lied 167 “Jesus bron van al my vreugde vs 1,2”

Aanvangswoord
Gemeente: Here, ons Here, hoe wonderbaar is u Naam oor die hele aarde.
Voorganger: Kinders en suigelinge besing die magtige werk wat U tot stand gebring het. So word u teëstanders, die vyande en wraakgieriges, tot swye gebring.

G: Here, ons Here, hoe wonderbaar is u Naam oor die hele aarde.
V: As ek u hemel aanskou, die werk van u vingers, die maan en die sterre waaraan U ’n plek gegee het, wat is die mens dan dat U aan hom dink, die mensekind dat U na hom omsien? U het hom net ’n bietjie minder as ’n hemelse wese gemaak en hom met aansien en eer gekroon.

G: Here, ons Here, hoe wonderbaar is u Naam oor die hele aarde.
V: U laat hom heers oor die werk van u hande, U het alles aan hom onderwerp: skape en beeste, alles, selfs die diere in die veld, die voëls in die lug, en die visse in die see wat die oseane deurkruis.

G: Here, ons Here, hoe wonderbaar is u Naam oor die hele aarde.
2015_Handleiding vir die erediens – responsoriese tekste

Seëngroet
Wees gegroet in die naam van God ons liefdevolle ouer, Vader én Moeder;
en God se eniggebore Seun uit die maagd Maria;
en die Heilige Gees, God se krag en teenwoordigheid hier by ons. Amen.

Sang: Lied 199 “Loof die Here uit die hemel vs 1,2,3”

Wet
Voorganger: Ek is die Here jou God wat jou uit Egipte, uit die plek van slawerny, bevry het. Jy mag naas My geen ander gode hê nie.
Gemeente: Dankie dat ons U kan erken as die enigste ware God.

V: Jy mag nie enige beeld of afbeelding vereer nie, want Ek eis onverdeelde trou aan My.
G: Dankie dat ons U kan leer ken uit u Woord en die sakramente.

V: Jy mag die Naam van die Here jou God nie misbruik nie.
G: Dankie dat ons u heilige Naam mag aanroep.

V: Sorg dat jy die sabbatdag heilig hou.
G: Dankie dat U vir ons sorg en vir tye van rus.

V: Eer jou vader en jou moeder.
G: Dankie vir ons ouers en ander mense wat vir ons omgee.

V: Jy mag nie moord pleeg nie.
G: Dankie dat U vir ons die lewe as ’n waardevolle geskenk gee.

V: Jy mag nie egbreuk pleeg nie.
G: Dankie dat U dit vir ons moontlik maak om aan mekaar getrou te wees.

V: Jy mag nie steel nie.
G: Dankie dat U vir ons die vermoë gee om te kan werk.

V: Jy mag nie vals getuienis teen ’n ander gee nie.
G: Dankie dat U ons in die waarheid lei.

V: Jy mag nie iemand anders se besittings begeer nie.
G: Dankie vir wat ons uit u hand ontvang.

2015_Handleiding vir die erediens – responsoriese tekste

Vryspraak

Romeine 5:1-5
Die vrug van die vryspraak
5 God het ons dan nou vrygespreek deurdat ons glo. Daarom is daar nou vrede tussen ons en God deur ons Here Jesus Christus. 2Deur Hom het ons in die geloof ook die vrye toegang verkry tot hierdie genade waarin ons nou vasstaan. En ons verheug ons ook in die hoop om deel te hê aan die heerlikheid van God. 3Dit is egter nie al nie. Ons verheug ons ook in die swaarkry, want ons weet: swaarkry kweek volharding, 4en volharding kweek egtheid van geloof, en egtheid van geloof kweek hoop; 5en dié hoop beskaam nie, want God het sy liefde in ons harte uitgestort deur die Heilige Gees wat Hy aan ons gegee het.

Geloofsbelydenis
Stem 1: Ek glo in God die Vader, die Almagtige, die Skepper van die hemel en die aarde.
Gemeente: 456 Loof heel die skepping, loof die Heer vs 1,3

Stem 2: En in Jesus Christus, sy eniggebore Seun, ons Here; wat ontvang is van die Heilige Gees,
wat gebore is uit die maagd Maria;
wat gely het onder Pontius Pilatus, gekruisig is,
gesterf het en begrawe is en
ter helle neergedaal het;
wat op die derde dag weer opgestaan het uit die dode;
wat opgevaar het na die hemel en sit aan die regterhand van God, die almagtige Vader, van waar Hy sal kom om te oordeel die wat nog lewe
en die wat reeds gesterf het.
Gemeente: Lied 175 “Majesteit vs 1”

Stem 3: Ek glo in die Heilige Gees.
Ek glo aan ’n heilige, algemene Christelike kerk,
die gemeenskap van die heiliges;
die vergewing van sondes;
die opstanding van die vlees
en ’n ewige lewe.
Gemeente: Lied 436 “Herskep o Gees laat leef o Gees vs 1,2,3”

Liedere

F4. “O Heilige Gees, Kom Maak My Nuut”
(RUBRIEK: Flammikidz)
Teks en musiek: Hanneke Engelbrecht
© 2009 FLAM Uitgewers

O, Heilige Gees, kom maak my nuut.
Kom vul my hele lewe.
O, Heilige Gees, kom maak my nuut.
Kom vul my hele lewe.

F193. “Heilig Is Die Heer” 
(RUBRIEK: Kruisfuur – Verwondering / Toewyding)
Teks en Musiek: Stass & Elanie van Veuren
© 2008 MAR Gospel Music Publishers

Lank genoeg het ons buite gestaan
Te lank tevrede met krummels van U heerlikheid
Vader ons wil deurdruk na U heiligste
Voor U staan soos ons is
Saam met eng’le wil ons staan
Saam met eng’le wil ons sing

Refrein:
Heilig, heilig, heilig is die Heer
Heilig, heilig, heilig is die Heer

God praat met ons en ons luister

Epiklese
God vir ons, ons noem U, Vader,
God langs ons, ons noem U, Jesus,
God in Ons, ons noem U, Heilige Gees.
U is die Ewige Geheimenis
wat in staat stel, ontvou, en alle dinge weer lewendig maak, selfs ons en ek ook.
Elke naam skiet tekort aan u goedheid en grootheid.
Ons kan slegs sien wie U is.
Ons vra om ten volle te sien.
Soos dit was in die begin, is dit nou, en sal dit altyd wees. Amen.
(Richard Rohr)

Skriflesing: Johannes 16:12-15

Familie-oomblik
Prediking

Familie-oomblik

Gebruik die voorbeeld van ’n kompas om die werk van die Heilige Gees wat ons in die hele waarheid lei, te verduidelik:

’n Kompas is ’n baie handige instrument.  Dit help jou om nie te verdwaal nie. Om die waarheid te sê, as jy wel verdwaal, help die kompas jou om die pad terug te vind.

’n Kompas het vier hoofrigtings, Noord, Suid, Oos en Wes.  Die naald van die kompas wys altyd Noord.  As jy dus Suid wil gaan, gaan jy in die teenoorgestelde rigting van die naald.  As jy Oos wil gaan, gaan jy Oos (wys op die kompas).  En as jy Wes wil gaan?  (Laat die kinders antwoord)

Wat sou gebeur as die naald van die kompas nou Noord wys en dan weer Suid?  ’n Mens sou heeltemal verdwaal en nie weet waar jy is nie!  Die kompas moet altyd in dieselfde rigting wys, as dit jou moet help om jou rigting te kry.

Die Here het vir ons ’n betroubare kompas gegee, ’n geestelike kompas.  Ons geestelike kompas is die Heilige Gees.  Waarheen wys die Heilige Gees altyd.  Hy wys altyd na die Bybel.  Dit is die geestelike Noord.  Die Heilige Gees help ons om te weet wat God wil hê, hoe Jesus wil hê dat ons moet lewe.

Sommige mense wil vertrou op hulle gevoelens.  Maar dit help nie.  Ons gevoelens kan verander.  En as ons goed voel oor iets, beteken dit mos nog nie dat iets goed is nie, of hoe?

Sommige mense kyk weer wat ander mense doen.  Dit help ook nie.  Net omdat almal iets doen, beteken dit nog nie dit is reg nie, of hoe?  Môre doen hulle weer iets anders.

Die Heilige Gees lei ons deur die Bybel om God se wil te verstaan.  Meer nog.  Hy help ons om God se wil te doen.  Hoe doen Hy dit?  Hy is binne ons en oortuig ons van wat reg is.  En Hy gee vir ons die krag om God se pad te kies.  Om in die Bybelse pad te loop.

Elke keer as jy nie weet hoe verder nie, kan jy die Bybel oopmaak en die Heilige Gees vertrou dat Hy vir jou die regte woorde sal gee, sodat jy kan weet in watter rigting jy moet gaan.

Kom ons dank die Here dat Hy sy Gees vir ons gegee het, sodat ons sy wil in die Bybel kan verstaan en dit kan doen.

Preekriglyn

Dit is vandag Drie-eenheidsondag. Ons word in ons geloof versterk wanner ons nadink oor God se betrokkenheid in God se wêreld en kerk as Vader, Verlosser en Leermeester.

Alhoewel ons teksgedeelte slegs uit vier verse bestaan, is dit gevul met ryke inhoud.

Ons is beperk

In vers 12 sê Jesus Hy het nog baie om te deel, maar die disspels sal dit nie nou kan begryp nie. Jesus voel dat die dissipels hulle limiet bereik het en sal waarskynlik nie nou alles al kan begryp nie. Om te kan begryp, het die dissipels die beloofde Heilige Gees nodig. Die Gees sal die dinge oor God aan hulle openbaar.

Hoewel die Here se Woord helder is, het ons die Heilige Gees nodig om dit in ons begripswêreld in te dra. Die Gees kom ons beperkings tegemoet.

Die Gees lei ons

Verse 13 en 14 plaas die belangrike onderwerp van die koms en werk van die Heilige Gees op die tafel. Die rol van die Gees word nou in ‘n reeks stellings oor:

  • die gesag van die onderrig,
  • die bron,
  • die waarheid daarvan, en
  • die doel van die Gees se werk uiteengesit.

Jesus verduidelik hoe die Heilige Gees die dissipels gaan lei wanneerdie Gees kom. Jesus doen dit deur na die Heilige Gees te verwys as die “Gees van die waarheid”. Die waarheid wat die Gees onderrig sal aan Jesus verbind wees. Dit beteken die bediening van die Gees sal nie nuwe waarhede bring nie, maar sal bevestig wat die Seun in die wêreld gedoen het.

Dit is ‘n waarheid wat nie alleen deur verstandskennis ontvang word nie, maar deur deelname aanGod se werk as dissipels van Jesus. Die Gees is Self ook die waarheid wat die dissipels in en deur die lewe lei.

Eenheid in God

Derdens verklaar vers 15 die wesenlike eenheid van God as Vader, Jesus die Seun en die Gees. Hierdie Drie is wedersyds betrokke by die Vader se wil en woord. Meer as dit, dit wat die Vader vir die Seun gee, sal die Gees vir Jesus se navolgers gee.

Die eenheid tussen die drie Persone van die Drie-eenheid word uitgedruk in hulle gedeelde boodskap. Die Gees doen sy bediening doen as deel van die gesamentlike bediening van God die Vader, God die Seun en God die Heilige Gees.

Die Heilige Gees is die praktiese Bedienaar wat die werk van die Drie-enige God in die wêreld voortsit en uitvoer. Die Gees bly op Christus-gefokus. Die Gees se bediening is om die wêreld te oortuig en om die kerk te lei in insigte oor die aard van die Christelike lewe in die nuwe verbond.

Eerste minister

In vers 15 word die Gees amper soos ‘n moderne eerste minister uitgebeeld wat in ‘n uitvoerende amp staan. Hier leer ons dat, terwyl alles wat aan God behoort ook aan Jesus die Seun behoort, dit die rol van die Gees is om in die geloofsgemeenskap te werk om die boodskap getrou oor te lewer, dat wat aan die Seun behoort (en aan die Vader) nou ook aan die navolgers van die Seun behoort.

Dit is die wonder van die Drie-eenheid: die werk van Vader en van Seun word deur die Gees ‘n praktiese werklikheid in ons lewens.

Leermeester

Die fokus is dus hier op die Gees as onderwyser (leermeester) van die dissipels van Jesus Christus. Maar wat merkwaardig is, is dat daar niks nuuts in sy onderwysing is nie, aangesien dit trou aan die kommunikasie van die Gees is om in lyn te bly met die basiese onderrig van Jesus Self.

Alhoewel Jesus met die beperkte kapasiteit van sy dissipels te make gehad het en net aan hulle kon leer wat hulle op daardie stadium in staat was om te hoor, sit die werk van die Gees Jesus se onderrig voort totdat dit voltooi is.

Vaste fondament

Wat die gemeenskap sal leer van die Gees is konsekwent met dit wat die gemeenskap van Christus geleer het. Daarom sal die gemeenskap in staat wees om oor die “geldigheid en betroubaarheid” van hierdie nuwe lering te kan oordeel, deur vir hulleself te vra of dié lering in ooreenstemming is met die fondament wat Christus Self gelê het.

Meer as dit, die Gees van waarheid bring heerlikheid aan Christus en by implikasie aan die Vader, en nie aan die Gees sigself nie. Onderrig wat aanspraak maak op inspirasie fokus noodwendig weg van die een wat die onderrig doen en is spesifiek gerig op Christus. Tot vandag onderskei die kerk die waarheid deur te vra of dit op Christus bou.

Belangrike implikasies

Ons teks het belangrike en konkrete implikasies vir Christene van alle eeue, beide wat die werk van Christus en die werk van die Gees betref.

  • Met betrekking tot die werk van Christus vind ons eerstens dat Christus Self die fondamente gelê het waarop die voortgaande werk van die Gees in die lewe van die kerk bou. Geen nuwe fondasies word gelê nie. Daarom sal enige pogings om die Christelike geloof te herdefinieer in terme van nuwe kontemporêre gevoelens, eers getoets moet word aan die kontinuïteit met die lering van Christus.
  • Tweedens, Christus is Self nou die venster op God. Omdat Christus die Seun en God die Vader is, beteken om die Seun te sien, juis die gawe/ontvangs van ‘n onthullende blik op die Vader. Hulle verhouding is die basis van Christus se vermoë om God te openbaar.
  • Derdens trek die werk van die Gees gelowiges in hierdie verstrengelde gebeure in. God in Christus, reik uit na die mensdom en nou sit die Gees daardie werk van openbaring en verlossende liefde voort.
  • Met betrekking tot die werk van die Gees, is dit veral die rol van die Gees as onderwyser en getuie wat in hierdie teksgedeelte sterk na vore tree. Hierdie voorstelling van die Gees as onderwyser beklemtoon die rol van dieGees in die vorming en vormgewing van die Christelike geloofsgemeenskap. Die Gees maak dit moontlik dat die woorde van Jesus voortdurend nuut klink in immer veranderende omstandighede.
Bewaar én kreatief

Aan die een kant is die rol van die Heilige Gees dus dié van bewaring (conserving). Die Gees stel die geloofsgemeenskap in staat om op enige stadium in hulle lewe terug te reik na die onderrig van Jesus en te onthou wat Hy hulle geleer het. Dit moet as ‘t ware nuwe lewe en nuwe verstaan van Jesus se lering in nuwe omstandighede na vore roep.

Aan die ander kant, is die rol van die Heilige Gees as onderwyser om “kreatief” te wees. Die Gees stel die woorde van Jesus in staat om vorentoe te beweeg van ‘n sekere moment in die geskiedenis tot die teenswoordige lewe van die kerk. Die Gees gee nuwe betekenisse aan die lering van Jesus soos wat veranderende omstandighede van geloofsgemeenskappe in die wêreld vereis.

In krisisse

‘n Goeie voorbeeld hiervan is hoe die Here on lei wanneer ons deur krisisse beweeg.

Die woorde van Jesus wat gemeenskapslede voor ‘n krisis ontvang, verskil van dit wat hulle na ‘n krisis ontvang. Sedert die begin 1990’s het die omstandighede waarin ons kerk moet wees radikaal verander. Tog gee die Gees vir ons die woorde en insigte om getrou aan die Here te bly. Die Gees lei ons in die waarheid, selfs al is ons uitdagings radikaal anders.

Nog ‘n voorbeeld: as iemand probeer om vir ‘n adolessent te vertel wat hy of sy nodig het om van Jesus te hoor om die lewe op dertig-, veertig- of sewentigjarige ouderdom te verduur, sal die adolessent nie in staat wees om dit te kan verstaan of te begryp nie.

Die woorde van Jesus wat ‘n gemeenskap nodig het om in hulle veranderende sosiale en ekonomiese omstandighede sin te maak, is eweseer nie moontlik om vooruit te verstaan nie, omdat daar nie ‘n  konteks vir sulke woorde vooruit bestaan nie. Die vierde evangelis stel dus die Heilige Gees aan ons bekend as die waarborg dat die woorde van Jesus altyd beskikbaar sal wees as vars woorde vir enige toekoms.

Dankie, Heilige Gees

Ons is soveel meer aan die Heilige Gees verskuldig as wat ons dikwels besef:

  • Die Gees hou Christus lewend in ons geloofsgemeenskap deur van Christus te getuig, en ons aandag op die God van Christus, ons Vader, te vestig;
  • Die Gees lei ons in die waarheid: die Gees maak God se waarheid in die Woord vir ons toeganklik, en help ons om dit reg toe te pas;
  • Die Gees ondersteun ons in snel-veranderende omstandighede en lewensfases

God stuur ons om te leef

Gebed 
Offergawes

Wegsending: Lied 450  “Vader Seun Heil’ge Gees vs 1,2”

Seën
Ons Here, die Hemelvader se liefde en genade;
Ons Here Jesus, die Redder se trou, vrede, wysheid en geluk;
en die Gees van God se leiding, hulp en troos sal met ons wees. Amen (uit Lied 452 “Here, Hemelvader”).
of
Herinnering
Matteus 28:18-20
Die fees van die Drie-enige God is ons lof aan God wat Homself vir ons gegee het, sodat ons ons aan Hom kan gee. Onthou hoe Jesus sy bediening aan ons, sy kerk, opgedra het . . .

“Aan My is alle mag gegee in die hemel en op die aarde. Gaan dan na al die nasies toe en maak die mense my dissipels: doop hulle in die Naam van die Vader en die Seun en die Heilige Gees, en leer hulle om alles te onderhou wat Ek julle beveel het. En onthou . . .”

Seën
“Ek is by julle al die dae tot die voleinding van die wêreld.”

Antwoord: Lied 312/313/314/315/ of
F361. “Laat Dit So Wees (Amen)”
(RUBRIEK: Kersflam – Gebed)
Teks en musiek: Neil Büchner
Kopiereg: © Flam Musiek-Uitgewers

Laat dit so wees, Here, Amen.
Laat dit so wees, Here, Amen.
Heer, laat ons leef soos U leer
Here, Amen.
Laat dit so wees, Here, Amen.
of
Vonk 38 (Melodie is Lied 582 “Bly by my Heer”)
Here, Ons God, As Ons Nou Huis Toe Gaan

1. Here, ons God, as ons nou huis toe gaan,
vra ons u seën, waar ons hier voor U staan.
U het u goedheid weer aan ons betoon,
ons saamwees in u Naam met guns bekroon.

2. Ons bid tot U, o Vader, Seun en Gees,
laat ons vir ander ook tot seën wees.
Maak ons getuies van u Naam, o Heer,
dat ook die wêreld U sal dien en eer.

3. U wat in liefde altyd by ons bly,
wees ons tog in ons lief en leed naby.
Sou daar beproewing oor ons pad kom, Heer,
maak ons volhardend in geloof al meer.