Lied 509

Ilse Pelem

Sections

Downloads

Vir Sang: ‘n PDF-dokument wat ’n melodielyn en lirieke bevat. In sommige gevalle bevat die dokument ook akkoorde.

Vir Begeleiding: ‘n PDF-dokument wat meerstemmige begeleiding vir orrel en/of klavier bevat. In sommige gevalle bevat hierdie dokument ook die lirieke van die lied.

Opname: Opname van van die lied, beskikbaar as mp3-lêer.

Aanbieding: ‘n Powerpoint aanbieding van die lied se lirieke.

Lirieke

1. Op berge en in dale
en oral is my God;
waar ons ook telkemale
mag swerwe, daar is God!
Waar ons gedagtes swewe
of styg, ook daar is God;
omlaag en hoog verhewe
ja, oral is my God!

2. Sy troue vaderoÎ
sien alles van naby;
ons leef uit sy vermoÎ -
word deur sy Gees gelei.
Die swaeltjies behoed Hy,
beklee met gras die dal;
die kleinste wurmpie voed Hy,
sorg vir die groot heelal.

3. Die diere op die aarde,
die visse in die see,
die mossie en die arend,
die blomme, veld en vee,
met al sy ander werke,
verkondig dag en nag
sy goedheid sonder perke;
die grootheid van sy mag.

4. Roem, Christen, heel my lewe
is veilig in my God;
waar alles my begewe,
of waar ek ly, is God;
waar troue vriendehande
nie red nie, daar is God;
selfs in die dood se bande
ja, oral is my God!

Geskiedenis

Teks 
Die Nederlandse teks “Op bergen en in dalen” is geskryf deur Ahasverus van den Berg (#198) vir die Evangelische Gezangen (1806). Die teks is waarskynlik gebaseer op ’n Duitse gedig van Christoph Christian Sturm (1740-1786). In sommige bronne word Johann Cramer (#499) ook as outeur vermeld. Die teks van Van den Berg is feitlik letterlik vertaal deur GBA Gerdener (#157) in Die Nuwe Halleluja (1931), maar die vertaling is hersien vir die AGB 1944. Vir die 1978-bundel is die teks weer hersien deur Gerjo van der Merwe (#151) en Attie van der Colf (#164) het ’n nuwe strofe bygevoeg. Dit is weereens gewysig in die Liedboek (2001). 

Dit is interessant om te weet dat die digter, CJ Langenhoven, ook die teks van Van den Berg in Afrikaans vertaal het in sy bundel Gesange in Afrikaans (1922). Hierdie teks, soos al die ander in die bundel, is tot Langenhoven se groot teleurstelling nie deur die kerk aanvaar vir gebruik in amptelike sangbundels nie. 

Christoph Christian Sturm (*25 Januarie 1740, Augsburg; †26 Augustus 1786, Hamburg) studeer aan die universiteite van Jena en Halle waar hy in 1761 afstudeer met ’n MA-graad. Hy word in 1762 aangestel by die Paedagogium in Halle. In 1765 word hy onderhoof van die skool in Sorau (Brandenburg) en vanaf 1767 word hy een van vier pastore van die Marktkirche in Halle. Hy verlaat Halle in 1769 toe hy aangestel word as tweede pastor van die Heiliger Geistkirche in Magdeburg. Hier skryf hy die meeste van sy toewydingswerke. In 1778 word hy die hoofpastor van die Petruskerk in Hamburg. In 1782 word sy leer oor die verlossing van die heidene sterk gekritiseer – ’n wending wat negatief op sy lewe en gesondheid ingewerk het. Hy is veral bekend vir sy toewydingsliteratuur waarvan Unterhaltungen mit Gott in der Morgenstunde (Halle, 1769) en Betrachtungen über die Werke Gottes (Halle, 1772-1776) die bekendste is. Hy was ook een van die produktiewe kerkliedskrywers van die Rasionalisme en skryf meer as 400 liedtekste. Die Sammlung geistlicher Gesänge über die Werke Gottes in der Natur (Halle, 1775) is tekenend van die groot klem wat hy gelê het op die skeppende almag van God. Ander publikasies sluit in Vollständiges Gesangbuch für Kinder (Halle, 1777) en Lieder und Kirchengesängen (Hamburg, 1780). 

Melodie 
Cornelis de Pauw se melodie vir die teks van Van den Berg, “Op bergen en in dalen”, was een van die sogenaamde 16 nuwe melodieë wat in die Evangelische Gezangen (1806) opgeneem is. 
Cornelis de Pauw (1739-1803) was werksaam in Leiden. Geen verdere inligting kon oor hom verkry word nie. 

Bronne 
Cillié: 117-118; CGLB: 617; Hymnary.org; www.liederenbank.nl