Lied 432

Sections

Lirieke

1. O Heil'ge Gees, aan U die eer;
U, met die Seun en Vader, Héér-
één, enig God, waaragtig!
Op Pinkster ryklik uitgestort
laat U ons God se kinders word -
sy volle heil deelagtig!
O Heer, ons Heer,
so verhewe,
rig ons denke,
wil en strewe
dat ons waarlik vir U lewe.

2. O Heil'ge Gees, ons bid U weer
- Gees van ons Vader en ons Heer -
maak van ons hart u woning!
O Lig van God wat in ons skyn;
die donker in ons laat verdwyn -
kom vul u tempelwoning!
Kom, Heer,
ons Heer;
en versier ons
met u deugde,
gee ons vreugde.
Heer, U is die hoogste vreugde.

Geskiedenis

Teks 
Die oorspronklike Duitse teks“O Heilger Geist, kehr bei uns ein” is in 1640 geskryf deur Michael Schirmer. Dit is in Johann Crüger se Newes vollkömliches Gesangbuch (Berlyn, 1643) opgeneem met die melodie van Nicolai. Izak de Villiers (vers 1) (#153) en Attie van der Colf (vers 2) (#164) het ’n Afrikaanse vertaling gedoen vir die 1978-bundel. Hierdie teks is gewysig in die Liedboek (2001). 

Michael Schirmer (*gedoop 18 Julie 1606, Leipzig; †4 Mei 1673, Berlyn) gaan skool aan die Thomasskool in Leipzig. Reeds op die jeugdige ouderdom van 13 begin hy met teologiese studies aan die Universiteit van Leipzig. In 1630 verwerf hy ’n meestersgraad en in dieselfde jaar word hy rektor in Freiberg en daarna predikant in Striegnitz. In 1636 word hy sub-rektor aan die Gymnasium van die Graue Kloster in Berlyn, waar Johann Crüger (#156) ook werksaam was. In 1651 word hy mederektor van die Gymnasium. Schirmer, wat onder meer ’n leerling van die Duitse digter Martin Opitz (1597-1639) was, maak vinnig opgang as digter van geestelike liedere en geleentheidsgedigte in Grieks, Latyn en Duits. In 1637 word hy gekroon tot keiserlike digter. In Crüger se Newes vollkömmliches Gesangbuch (1640) verskyn reeds van sy liedere, waaronder “Nun jauchzet all ihr Frommen” (Lied 586). Paul Gerhardt (#156) het die voorwoord geskryf vir ’n versameling van Schirmer se geestelike poësie, Biblische Lieder und Lehrsprüche (Berlyn, 1650). Sy lewe was gekenmerk deur moeilike persoonlike omstandighede. So het die Dertigjarige Oorlog onder meer gelei tot die tydelike sluiting van die Gymnasium weens ’n uitbraak van die pes. Hy het ook gely aan ’n onverklaarbare senuweetoestand. Sy vrou en enigste dogter en seun het hom ontval en as toegewyde Lutheraan was hy in voortdurende stryd met die gereformeerde stadshouer en keurvors. Die lankmoedigheid waarmee hy al die beproewinge verduur het, het aan hom die bynaam “die Duitse Job” besorg. Hy tree af in 1668. 

Melodie 
Die melodie WIE SCHÖN LEUCHTET DER MORGENSTERN is geskryf deur Philipp Nicolai (#271) in 1599. Daar word vermoed dat dit ’n rekonstruksie van “Jauchzet dem Herren, alle lande” (Ps 100) uit Wolff Köphel se Psalter (1538) kan wees. Vir meer inligting oor die melodie, sien Lied 372. 

Bronne 
Cillié: 356-357; HCLBW: 43, 73, 76, 138, 459; Hymnary.org; KLEG: 274-275.