Lied 271

Sections

Lirieke

1. Heil'ge Jesus, wat my lewe
wil heilig - hart en wil en rede -
hoe heerlik is u heiligheid!
U is ver bo ons verhewe,
deur majesteit en lig omgewe.
U is volmaak in heiligheid.
O Heer, so onbesmet,
U is my Hoof en Wet.
Heil'ge Jesus,
o heilig my,
staan U by my
om hart en handel U te wy.

2. Heil'ge Jesus, hoor my bede:
Hervorm my hart, my krag, my rede;
maak my al meer u beeld gelyk.
Vorm my wil en ook my wandel,
dat in my denke, spreke, handel
in alles slegs u beeld sal blyk.
Herskep opnuut, o Heer,
my lewe tot u eer.
Heil'ge Jesus,
o heilig my,
wil U my lei
om my geheel aan U te wy.

Geskiedenis

Teks
Die oorspronklike teks “Heil’ge Jesus, mijn ten leven” is geskryf deur Jodocus van Lodenstein (#231). Sy gewyde tekste is aanvanklik net in huiskringe gesing en het eers in die Evangelische Gezangen (1806) amptelik as kerkliedere bekend geword. “Heil’ge Jesus, mijn ten leven” was een van Van Lodenstein se liedere wat gou gewild geword het. GBA Gerdener (#157) het die teks in Afrikaans vertaal in Die Nuwe Halleluja (1931) en dit is hersien en verkort in die AGB (1944) waar die aanvangsreël was: “Heil’ge Jesus, my ten lewe”. Gerjo van der Merwe (#151) het die teks gewysig vir die 1978-bundel. Dit is weer gewysig vir die Liedboek (2001) sodat die aanvang nou lui: “Heil’ge Jesus, wat my lewe”.

Melodie
“WACHET AUF”, RUFT UNS DIE STIMME is ’n melodie wat deur Philip Nicolai in 1599 geskryf is. Hy het ook ’n teks vir die melodie geskryf wat by Lied 587 verskyn. Dit staan in die algemeen bekend as die “koning van die kerkliedere” terwyl Nicolai se WIE SCHÖN LEUCHTET DER MORGENSTERN (Lied 372) bekend is as die“koningin van kerkliedere”.

Die melodie is gegrond op die lied Silberweisse (c 1513) wat gekomponeer is deur een van die laaste groot meestersangers van Nürnberg, Hans Sachs (1494-1576). Dit is ’n voorbeeld van ’n tipiese Middeleeuse wagterslied. WACHET AUF is gepubliseer in Nicolai se versameling Frewden­Spiegel des ewigen Lebens (1599). Die lied is dus ook ’n kontrafak.

Philipp Nicolai (*10 Augustus 1556, Mengeringhausen, Hessen; †26 Oktober 1608, Hamburg) was die seun van ’n Lutherse pastor. Hy skryf in aan die Universiteit van Erfurt in 1575 en in die volgende jaar gaan hy na Wittenberg waar hy gradueer in 1579. In 1594 verwerf hy ’n doktorsgraad in teologie aan die Universiteit van Wittenberg. Nicolai werk vir vier jaar nadat hy gegradueer het as assistent vir sy vader in Mengeringhausen en word toe aangestel as pastor in Herdecke. Hier ondervind hy talle probleme met die Katolieke stadsraad. Toe die Spaanse troepe die stad binneval in 1586 gaan hy na Niederwildungen waar hy twee jaar later die hoofpastor word van die gravin Margaretha van Waldeck. Hy tree ook op as leermeester vir haar seun. Hier ontstaan daar onenigheid tussen hom en die Calviniste oor die nagmaal. Hy gaan gevolglik na Unna in Wesfale in 1596, maar ook hier ervaar hy probleme met die Calviniste. In hierdie tyd berei hy sy Frewden­Spiegel dess ewigen Lebens voor wat in 1599 (Frankfurt am Main) verskyn. Drie kerkliedere kom voor in hierdie versameling waaronder “Wachet auf” en “Wie schön leuchet der Morgenstern” waarvan hy die tekste en melodieë geskryf het. Sy laaste werkplek was die St Catherine-kerk in Hamburg vanaf 1601.

Bronne
CGLB: 262; Cillié: 439-440; HCLBW: 322; Hymnary.org; KLEG: 228-230; PHH: 788-789.